• Язык:
    Якутский (Сахалыы)

Чад күөл

Кистэлэҥнээх Чад күөлгэ
Мольу баобабтар күлүктэригэр
Сыылам фелука хараабыллар
Дьоһун арабтары аҕалаллар.
Күөх кытылларга, тыаларга,
Хайалар чээлэй тэллэхтэригэр
Хара сарыы тириилээх куолар
Ынырык эмэгэттэргэ үҥэллэр.

Мин аатырбыт тойон ойоҕо этим,
Чал кыахтаах ларханын кыыһа,
Соҕотоҕун салгыырым сиэри-туому
Уһун кыһыҥҥы арлахтарга.
Кэпсииллэрэ — чугас эргин
Миэхэ тэҥнээх льахтар суоҕун,
Бэгэччэкпиттэн устубатым бөҕөхтөрбүн,
Көмүс янтарь түөспүн сылытара.

Кэлии боотур үрүҥ субалааҕа,
Уоһа кыһыла, көрүүтэ холкута,
Чахчы тойон киэбэ киниэхэ баара.
Сүрэҕим атыйа аһыллыбыта,
Оо, ол сүрэх сипсийэр кэмигэр
Утарсар, кэтэһэр кыах суох.
Кини эппитэ — бүтүн Францияҕа
Баара биллибэт эн курлук кэрэ льахтар.
Күн уостар, күн саһар түгэнигэр
Бербери үтүө сүүрүк атын
Бэлэмнээбитэ иккиэммитигэр.

Эрим эккирэппитэ биһигини
Чаачар саатын туппутунан,
Туораабыта аппалары,
Лиҥкир хара тыалары,
Дириҥ чүөмпэлэринэн устубута
Уонна өлөр өлүүгэ эрэ тиксибитэ,
Куйаас күн сылама эрэ көрбүтэ
Харса суох хаамаайы өлүгүн,
Саатынан бүрүллүбүт өлүгүн.

Мин буоллар солкоҕо суулана,
Түүлээххэ сыламныы, тарайа,
Түргэн тэбиэҥҥэ тиэллэммин
Тус хоту айаннаан испитим.
Мааны веербин тосту тутарым
Минньигэс абытайы сэрэйэ,
Кырачаан балааккам түннүгүн
Чап-чараас таҥаһын сэгэтэн
Европеец күөх муус хараҕар
Күн күлэрин көрөрүм.

Оттон билигин сэбирдэҕэ суох
Хаппыт чэчир кэриэтэ,
Хал буолбут көссүү аатыран,
Мал курдук быраҕылынным.
Ас тобоҕун итигэстээри,
Тыыммын эрэ салҕанаары
Марсель итирик мотуруостарыгар
Киэһэтин үҥкүүлүүбүн,
Алларастыыр күлүүлэригэр
Түүнүн мин бэринэбин.

Өйүм өлбөөдүйдэ эрэйтэн,
Умулунна хараҕым уота...
Өлүөххэ? Онно атын сыһыыларга
Эрим кэтэһэр. Билэбин
Бырастыы гымматын миигин.


Перевод стихотворения Николая Гумилёва «Озеро Чад» на Якутский язык.

Озеро Чад

        На таинственном озере Чад
        Посреди вековых баобабов
        Вырезные фелуки стремят
        На заре величавых арабов.
        По лесистым его берегам
        И в горах, у зеленых подножий,
        Поклоняются страшным богам
        Девы-жрицы с эбеновой кожей.

Я была женой могучего вождя,
Дочерью властительного Чада,
Я одна во время зимнего дождя
Совершала таинство обряда.
Говорили — на сто миль вокруг
Женщин не было меня светлее,
Я браслетов не снимала с рук.
И янтарь всегда висел на шее.

        Белый воин был так строен,
        Губы красны, взор спокоен,
        Он был истинным вождем;
        И открылась в сердце дверца,
        А когда нам шепчет сердце,
        Мы не боремся, не ждем.
        Он сказал мне, что едва ли
        И во Франции видали
        Обольстительней меня,
        И как только день растает,
        Для двоих он оседлает
        Берберийского коня.

Муж мой гнался с верным луком,
Пробегал лесные чащи,
Перепрыгивал овраги,
Плыл по сумрачным озерам
И достался смертным мукам;
Видел только день палящий
Труп свирепого бродяги,
Труп покрытого позором.

        А на быстром и сильном верблюде,
        Утопая в ласкающей груде
        Шкур звериных и шелковых тканей,
        Уносилась я птицей на север,
        Я ломала мой редкостный веер,
        Упиваясь восторгом заране.
        Раздвигала я гибкие складки
        У моей разноцветной палатки
        И, смеясь, наклонялась в оконце,
        Я смотрела, как прыгает солнце
        В голубых глазах европейца.

А теперь, как мертвая смоковница,
У которой листья облетели,
Я ненужно-скучная любовница,
Словно вещь, я брошена в Марселе.
Чтоб питаться жалкими отбросами,
Чтобы жить, вечернею порою
Я пляшу пред пьяными матросами,
И они, Смеясь, владеют мною.
Робкий ум мой обессилен бедами,
Взор мой с каждым часом угасает…
Умереть? Но там, в полях неведомых,
Там мой муж, он ждет и не прощает.


Другие переводы: